Światło i słowo spotkają się w Galerii EL. Nowa wystawa dwóch artystek

W Galerii EL obrazy nie będą jedynie tłem dla poezji, a tekst nie stanie się podpisem do malarskich prac. Grażyna Smalej i Małgorzata Lebda przygotowały wystawę, która sprawdza, co dzieje się pomiędzy widzialnym obrazem a tym, czego nie da się łatwo nazwać. W Elblągu ekspozycja „SILENT ŚWIATŁO” potrwa przez kilka miesięcy.

• Wernisaż rozpocznie spotkanie artystek i kuratorki
• Malarskie światło Grażyny Smalej spotka się z esejem Małgorzaty Lebdy
• Wystawa w Galerii EL potrwa do stycznia

Wernisaż rozpocznie spotkanie artystek i kuratorki

Otwarcie wystawy odbędzie się 1 października o godz. 18 w Centrum Sztuki Galeria EL przy ul. Kuśnierskiej 6. Wydarzenie rozpocznie rozmowa Grażyny Smalej i Małgorzaty Lebdy z kuratorką Emilią Orzechowską. Spotkanie poprowadzi Magdalena Kicińska.

Ekspozycja potrwa do 10 stycznia 2027 roku. Organizatorzy zapowiadają ją jako część cyklu kuratorskiego „Czytelny Obraz”, poświęconego relacji obrazu i słowa. W tym przypadku malarstwo oraz tekst funkcjonują obok siebie, ale żadne z nich nie pełni roli ilustracji drugiego.

Pomysł wystawy wyrasta z zainteresowania światłem rozumianym szerzej niż tylko jako zjawisko fizyczne. Pojawia się ono jako doświadczenie związane z ciałem, pamięcią, kolorem, cieniem i kruchością widzenia. W pracach artystycznych staje się także sposobem mówienia o napięciu między jasnością a mrokiem.

Malarskie światło Grażyny Smalej spotka się z esejem Małgorzaty Lebdy

Grażyna Smalej buduje swoje obrazy wokół relacji światła i wody. Szczególne znaczenie ma dla niej Bałtyk, który po przeprowadzce z Krakowa do Sopotu stał się najbliższym punktem odniesienia dla jej pracy. Artystka bada moment, w którym kolor zaczyna intensywnie oddziaływać, a powierzchnia obrazu zyskuje niemal fizyczną obecność.

Ważnym elementem jej malarstwa pozostaje również cień. Nie występuje on jako przeciwieństwo oderwane od światła, lecz jako warunek jego widoczności. To właśnie na tym napięciu opiera się część malarskiego języka wystawy.

Małgorzata Lebda odpowiada na obrazy osobnym tekstem zatytułowanym „O świetle. Na marginesie wystawy SILENT ŚWIATŁO”. Nie jest to opis prac ani komentarz objaśniający ich znaczenie. Poetka prowadzi własny tok rozważań, w którym światło łączy się między innymi z oceanem, astronomią, literaturą, malarstwem i pamięcią.

Lebda jest autorką nagradzanych tomów „Mer de Glace” i „Dunaj. Chyłe pola”, a także powieści „Łakome”. W 2021 roku przebiegła 1113 kilometrów wzdłuż Wisły, od źródeł do ujścia, w ramach projektu „Czytanie wody”. Jej działalność literacka łączy się z zainteresowaniem przyrodą i doświadczeniem ruchu.

Smalej ma na koncie między innymi Grand Prix Ministra Kultury w Konkursie na Obraz dla Młodych Malarzy im. Mariana Michalika oraz udział w Biennale Malarstwa Polskiego Bielska Jesień. Jej prace prezentowano w Polsce i za granicą, a część z nich znajduje się w kolekcjach muzealnych i prywatnych w Europie, Stanach Zjednoczonych, Australii, Chinach i Japonii. Artystka działa także w kolektywie Siostry Rzeki, zajmującym się ochroną polskich rzek.

Wystawa w Galerii EL potrwa do stycznia

Wystawa została przygotowana przez Centrum Sztuki Galeria EL. Za kuratelę odpowiada Emilia Orzechowska, a identyfikację wizualną opracował Maciej Bychowski. Projekt współfinansują środki Samorządu Województwa Warmińsko-Mazurskiego.

Najważniejsze informacje organizacyjne:

• tytuł: „SILENT ŚWIATŁO”,
• miejsce: Centrum Sztuki Galeria EL, ul. Kuśnierska 6 w Elblągu,
• czas trwania: od 1 października 2026 roku do 10 stycznia 2027 roku,
• wernisaż: 1 października 2026 roku o godz. 18,
• artystki: Grażyna Smalej i Małgorzata Lebda,
• kuratorka: Emilia Orzechowska,
• organizator: Centrum Sztuki Galeria EL.

Dłuższy czas trwania ekspozycji pozwoli odwiedzić ją nie tylko podczas wernisażu, lecz także przy okazji kolejnych wizyt w Galerii EL. Wystawa została pomyślana tak, aby obraz i tekst pozostawiły przestrzeń dla własnej interpretacji, bez jednego narzuconego odczytania.

na podstawie: UM Elbląg.